Nieuws en ontwikkelingen

Bundeling slagkracht en netwerken

Aegis, de branchevereniging voor bewindvoering, mentorschap, curatele en inkomensbeheer en Stichting Eerlijke Handelspraktijken bundelen hun kennis en netwerken om de groep van 163.000 kwetsbare consumenten beter te bereiken en te ondersteunen. Zij delen de overtuiging dat de meest kwetsbare consumenten baat hebben bij een verdere samenwerking: cliënten van Aegis-leden zijn niet altijd goed in staat om zelfstandig te beoordelen of zij zijn benadeeld door oneerlijke tariefsverhogingen, laat staan om hier zelf actie tegen te ondernemen.

De leden van Aegis hebben een goed beeld van de problemen bij mensen thuis. Specialisten in inkomensbeheer, mentorschap, beschermingsbewind en curatele kunnen gedupeerde consumenten wijzen op hun rechten en de reële mogelijkheid een schadevergoeding tegemoet te kunnen zien. Branchevereniging Aegis steunt daarom de collectieve actie van de Stichting Eerlijke Handelspraktijken.

Op 30 oktober was Stichting Eerlijke Handelspraktijken aanwezig op de Aegis Branchedag in Utrecht. Vertegenwoordigers van de Stichting spraken daar met Aegis-leden over de energiecontracten van kwetsbare groepen. Tijdens een lezing heeft de Stichting informatie gegeven over de collectieve actie tegen energieleveranciers, en zijn de mogelijkheden van laagdrempelige online aanmeldingen toegelicht. Ook werden vragen van Aegis-leden beantwoord.

Op 28 oktober 2026 heeft de rechtbank Amsterdam een tussenvonnis gewezen in de collectieve actie tegen de energiemaatschappijen. In de collectieve actie gaat het om de vraag of de energiemaatschappijen hun tarieven mochten aanpassen op grond van een eenzijdig prijswijzigingsbeding. De energiemaatschappijen hadden verschillende procedurele bezwaren tegen de collectieve actie opgeworpen. De rechtbank heeft al deze bezwaren afgewezen.

De meeste energiemaatschappijen vonden dat de rechtbank Amsterdam niet bevoegd was om over de vorderingen tegen hen te oordelen. Ook wilden zij dat de collectieve actie zou worden opgeknipt in afzonderlijke zaken. Volgens hen pasten zij het beding niet allemaal op dezelfde manier toe. De rechtbank gaat daar niet in mee. Alle energiemaatschappijen gebruiken hetzelfde beding, artikel 19.3 van de algemene voorwaarden uit 2017. De zaak wordt daarom als één zaak behandeld bij de rechtbank Amsterdam.

Daarnaast wilden de energiemaatschappijen inzage in allerlei interne stukken van de stichtingen. De rechtbank wijst deze verzoeken af. Volgens de rechtbank gaan de verzoeken veel verder dan wat de wet van een stichting in een collectieve actie verlangt. De financieringsafspraken hadden de stichtingen al eerder op instructie van de rechtbank ingebracht in de procedure.

De collectieve actie kan dus in volle omvang worden voortgezet. De Hoge Raad doet naar verwachting op 4 december 2026 uitspraak in de zaak van een individuele consument tegen Vattenfall. Volgens de rechtbank is dat arrest van belang voor deze collectieve actie. De partijen mogen daarom eerst schriftelijk op het arrest reageren. Daarna beslist de rechtbank over het verdere verloop.

De komende maanden zal een groot aantal huishoudens vertraagd te maken krijgen met de gestegen gasprijs. Mensen met een vast energiecontract merken pas dat de gasprijs is gestegen als ze hun contract moeten vernieuwen. Omdat mensen met een laag inkomen een groter deel van hun inkomen uitgeven aan energie, worden ze harder getroffen door de prijsstijging dan mensen met een hoger inkomen.

Lees verder op nos.nl: ‘300.000 huishoudens hard geraakt door energiecrisis’

Op 2 juni 2026 vond de digitale informatiebijeenkomst over de laatste ontwikkelingen in de collectieve actie van Stichting Eerlijke Handelspraktijken tegen de Nederlandse energieleveranciers plaats. Meer dan 200 gedupeerde consumenten hebben aan de bijeenkomst deelgenomen. De grote opkomst benadrukt de betrokkenheid van de deelnemers en laat zien dat onze collectieve actie noodzakelijk is.

Tijdens deze informatiebijeenkomst bespraken wij onder andere:

• de achtergrond van de collectieve actie;
• de actuele stand van zaken in de collectieve actie; en
• welke stappen de komende periode worden verwacht.

Via deze link kunt u de presentatie bekijken.

Op 25 maart 2025 wees het gerechtshof Amsterdam arrest in een procedure tussen Vattenfall en een consument met een variabel energiecontract. Het gerechtshof oordeelde dat Vattenfall de consument onvoldoende heeft geïnformeerd over de mogelijkheid van tussentijdse tariefsverhogingen én de daaraan verbonden risico’s. Vattenfall is het niet eens met het arrest van het gerechtshof Amsterdam en heeft cassatieberoep bij de Hoge Raad ingesteld.

De Hoge Raad beoordeelt of een lagere rechter, in dit geval het gerechtshof Amsterdam, bij een uitspraak het recht juist heeft toegepast en of de procedure op de juiste wijze is gevolgd. Voordat de Hoge Raad uitspraak doet over een zaak krijgt hij advies van een advocaat-generaal. Op 29 mei 2026 adviseerde de advocaat-generaal de Hoge Raad om het arrest van het gerechtshof Amsterdam niet in stand te laten en de zaak opnieuw te laten behandelen door een ander gerechtshof. De Hoge Raad hoeft het advies van de advocaat-generaal niet te volgen.

Als de Hoge Raad het advies van de advocaat-generaal volgt dan zal de zaak waarschijnlijk opnieuw behandeld worden door een ander gerechtshof. Dat betekent overigens niet automatisch dat de uitkomst anders zal zijn, maar wel dat de zaak opnieuw wordt beoordeeld. De uitspraak van de Hoge Raad wordt eind 2026 verwacht.

Op 10 april 2026 heeft de rechtbank Amsterdam opnieuw geoordeeld dat een variabel prijswijzigingsbeding van Vattenfall jegens consumenten oneerlijk is. Daarmee bevestigt de kantonrechter de inmiddels bestendige lijn in de lagere rechtspraak.

De kantonrechter overweegt nadrukkelijk dat dergelijke vorderingen niet zijn verjaard en dat consumenten dus nog steeds hun rechten kunnen uitoefenen.